Phần này bác sĩ không tra được. Chỉ hai người tự hỏi gia đình mình mới có, và nó là thứ quyết định nội dung tư vấn nhiều nhất.
Vì sao phần này quyết định nhiều nhất
- Xét nghiệm cho biết tình trạng hiện tại
- Tiền sử gia đình cho biết nên tìm cái gì
- Và nên tư vấn phần nào
- Bác sĩ không tự tra được phần này
- Chỉ hai người mới có
Mục thứ hai là vai trò riêng của nó, và nó là lý do phải làm trước khi đi.
Hỏi ai
- Cha mẹ
- Anh chị em ruột
- Ông bà
- Cô chú bác ruột
- Hỏi cả hai bên của mỗi người
Mục thứ tư là nhóm hay bị bỏ, và đôi khi thông tin quan trọng nằm ở đó.
Hỏi những gì
- Ai bệnh gì
- Phát hiện ở tuổi nào
- Ai mất vì bệnh gì, ở tuổi nào
- Có bệnh nào lặp lại trong họ không
- Có ai mất sớm không rõ nguyên nhân không
Mục cuối là câu ít ai nghĩ hỏi, và nó là gợi ý mạnh cho bác sĩ.
Vì sao tuổi phát hiện quan trọng bằng tên bệnh
- Cùng một bệnh mà phát hiện ở tuổi trẻ thì khác
- Nó gợi ý yếu tố gia đình mạnh hơn
- Phát hiện ở tuổi cao thì gợi ý yếu tố đó yếu hơn
- Thiếu tuổi thì thông tin mất một nửa giá trị
- Nên luôn hỏi kèm tuổi
Mục thứ tư là lý do gọn nhất, và nó là chi tiết hay bị bỏ nhất.
Cách hỏi cho dễ
- Hỏi vào dịp gặp gia đình
- Nói rõ là để chuẩn bị đi khám
- Hỏi từng người, đừng hỏi cả bàn
- Ghi ngay, đừng để nhớ
- Không cần đủ, có bao nhiêu ghi bấy nhiêu
Mục cuối là điều nên biết, vì chờ đủ thông tin thì không bao giờ làm được tờ này.
Nếu gia đình không muốn nói
- Có bệnh mà cả họ không nói tới
- Đừng ép
- Nói rõ mục đích là để chuẩn bị, không để bàn về ai
- Hỏi riêng người dễ nói nhất
- Và nói rõ là không kể lại cho ai khác
Mục cuối là cách mở lời tốt nhất, và nó là chỗ nhiều thông tin mới hiện ra.
Nếu không biết gì về gia đình
- Nói rõ là không biết
- Đừng đoán
- Và đừng bỏ trống mà không nói
- Không biết cũng là một thông tin
- Bác sĩ sẽ tư vấn theo mốc chung của tuổi
Mục thứ ba là chỗ quan trọng, vì bỏ trống thì bác sĩ tưởng là không có gì.
Người không biết cha mẹ ruột
- Đây là tình huống có thật và không ít
- Nói rõ với bác sĩ
- Họ có cách tư vấn cho tình huống đó
- Thường là theo mốc chung và theo dõi kỹ hơn một số phần
- Đừng để việc này thành lý do không đi khám
Mục cuối là điều đáng nói, vì nhiều người ngại chính vì không có thông tin để trả lời.
Ghi thành một tờ thế nào
- Một tờ cho mỗi người
- Chia theo bên cha và bên mẹ
- Mỗi người một dòng: quan hệ, bệnh, tuổi phát hiện
- Ghi cả người khoẻ mạnh tới tuổi cao
- Mục cuối cũng là thông tin có ích
Mục cuối là điều ít ai nghĩ tới, và nó cho bác sĩ bức tranh cân bằng hơn.
Cái đáng ghi thêm
- Có ai trong họ khó có con không
- Có ai sinh con có vấn đề sức khoẻ không
- Có ai sảy thai nhiều lần không
- Ba câu đó liên quan trực tiếp tới chuyên mục này
- Và rất ít ai nghĩ tới việc hỏi
Mục thứ ba là câu khó hỏi nhất, và nó cũng là câu có giá trị nhất ở đây.
Hai người cùng làm thì dễ hơn
- Hẹn nhau một buổi cùng làm
- Mỗi người hỏi gia đình mình
- Rồi đặt hai tờ cạnh nhau
- Xem có gì trùng ở cả hai bên không
- Mục cuối là phần bác sĩ quan tâm nhất
Mục cuối là chỗ có giá trị đặc biệt trong chuyên mục này, và nó chỉ thấy khi đặt cạnh nhau.
Giữ tờ đó lại
- Nó dùng được cả đời
- Bổ sung dần khi biết thêm
- Dùng cho mọi lần khám sau
- Và cho con mình sau này
- Mục cuối là giá trị dài nhất
Mục cuối là lý do đáng làm cẩn thận, vì nó thành tờ tiền sử của thế hệ sau.
Đừng tự kết luận từ tờ đó
- Có tiền sử không có nghĩa là mình sẽ bị
- Không có tiền sử không có nghĩa là không thể
- Nó là thông tin để bác sĩ thiết kế tư vấn
- Không phải để mình tự tính
- Tự tính thì thường ra kết luận sai và lo sai
Mục cuối là điều em muốn nhấn, và nó áp cho mọi phần liên quan tới di truyền.
Việc cần làm sau khi có kết quả
- Cập nhật tờ tiền sử theo phần bác sĩ hỏi thêm
- Giữ hai tờ cùng chỗ với kết quả khám
- Hỏi phần nào nên theo dõi vì tiền sử gia đình
- Ghi mốc cho phần đó
- Và bổ sung tờ khi biết thêm về họ hàng
Mục thứ ba là câu quan trọng nhất, vì đó là chỗ tờ giấy này chuyển thành hành động.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao phần này quan trọng nhất?
Vì nó là thứ quyết định nội dung tư vấn nhiều nhất mà bác sĩ không tự tra được. Xét nghiệm cho biết tình trạng hiện tại; tiền sử gia đình cho biết nên tìm cái gì và nên tư vấn phần nào.
Nên hỏi những gì?
Cha mẹ, anh chị em ruột, ông bà và cô chú bác của mỗi người: ai bệnh gì, phát hiện ở tuổi nào, ai mất vì bệnh gì ở tuổi nào, và có bệnh nào lặp lại trong họ không.
Vì sao tuổi phát hiện lại quan trọng bằng tên bệnh?
Vì cùng một bệnh mà phát hiện ở tuổi trẻ thì gợi ý yếu tố gia đình mạnh hơn nhiều so với phát hiện ở tuổi cao. Thiếu tuổi thì thông tin mất một nửa giá trị.
Nếu không biết gì về gia đình thì sao?
Nói rõ là không biết, đừng đoán và đừng bỏ trống mà không nói. Không biết cũng là một thông tin, và bác sĩ sẽ tư vấn theo cách khác — thường là theo mốc chung của tuổi.